SI-stelsel als standaard in Nederland
In Nederland is het Internationaal Stelsel van Eenheden (Système international d'unités, SI) de wettelijk voorgeschreven standaard voor wetenschap, handel, onderwijs en overheid. Het SI is sinds 1977 vastgelegd in de Nederlandse IJkwet en wordt beheerd door het Bureau International des Poids et Mesures (BIPM) in Sèvres bij Parijs. De zeven basiseenheden zijn meter, kilogram, seconde, ampère, kelvin, mol en candela.
Het Nederlands Normalisatie-instituut (NEN) publiceert normen zoals NEN-EN ISO 80000 die de toepassing van SI-eenheden in techniek en bouw vastleggen. Voor dagelijks gebruik betekent dit dat afstand in kilometer of meter wordt aangegeven, massa in kilogram, volume in liter en temperatuur in graden Celsius.
Wanneer omrekenen naar imperial nodig is
Hoewel Nederland metrisch is, kom je in internationale contexten regelmatig imperial eenheden tegen. De Verenigde Staten, Liberia en Myanmar gebruiken nog altijd US customary of imperial eenheden in het dagelijks leven. Ook in luchtvaart (voet voor vlieghoogte, knoop voor snelheid), scheepvaart (zeemijl), elektronica (inch voor schermen en wielen) en sommige technische normen kom je niet-SI eenheden tegen.
Wie zaken doet met Amerikaanse leveranciers, recepten uit Engelstalige kookboeken volgt, of internationale documentatie leest, moet vlot kunnen schakelen tussen pound en kilogram, gallon en liter, mile en kilometer, en Fahrenheit en Celsius.
Categorieen en exacte conversiefactoren
📏Lengte
Meter, kilometer, centimeter, millimeter, inch (2,54 cm exact), voet, yard, mijl (1,609344 km exact), zeemijl (1852 m exact).
⚖️Massa
Kilogram, gram, milligram, ton (1000 kg), pond (0,45359237 kg exact), ounce, stone (6,35029318 kg).
🧪Volume
Liter, milliliter, kubieke meter, US gallon (3,785411784 L), UK gallon (4,54609 L), fluid ounce, cup.
🌡️Temperatuur
Kelvin (SI), Celsius, Fahrenheit, Rankine. Conversies zijn exact per definitie.
📐Oppervlakte
Vierkante meter, hectare (10 000 m²), are, vierkante kilometer, acre (4046,8564224 m²).
🚗Snelheid
Meter per seconde, kilometer per uur (km/u in Nederlands wegverkeer), mijl per uur, knoop (1852 m/u).
BIPM SI Brochure als wereldwijde referentie
De definitieve referentie voor alle SI-eenheden is de SI Brochure, uitgegeven door het BIPM. De 9e editie (2019) bevat de herdefinitie van de basiseenheden op basis van vaste natuurconstanten: de kilogram is sinds 20 mei 2019 niet meer gedefinieerd via een fysiek prototype maar via de constante van Planck. Deze herdefinitie maakt de eenheden tijd- en plaatsonafhankelijk en is in Nederland geimplementeerd via VSL (Van Swinden Laboratorium) in Delft, het nationaal metrologisch instituut.
Voor publicaties, wetenschappelijk werk en officiele documenten in Nederland geldt: gebruik SI, schrijf eenheden voluit of met internationaal erkende symbolen, en hanteer de komma als decimaalteken (Nederlandse conventie) of de punt (internationale wetenschappelijke conventie).