Dat hangt af van het donatietype en je geslacht. Mannen mogen maximaal 5 keer per jaar volbloed doneren met een minimuminterval van 56 dagen. Vrouwen mogen maximaal 3 keer per jaar volbloed doneren, in de praktijk met een interval van ongeveer 4 maanden om binnen het jaarmaximum te blijven. Plasma kan elke 14 dagen, tot circa 26 keer per jaar, en bloedplaatjes ook circa elke 14 dagen, tot 24 keer per jaar. Deze intervallen komen uit het Sanquin-protocol.

Sanquin meet voor elke donatie het hemoglobine via een vingerprik. Voor mannen geldt een ondergrens van 8,4 mmol/L en voor vrouwen 7,8 mmol/L. Ligt je Hb-waarde eronder, dan word je voor deze donatie afgekeurd en kun je doorgaans na 3 maanden opnieuw worden getest. Een lage Hb wijst meestal op een te lage ijzervoorraad -- het Voedingscentrum adviseert dan ijzerrijke voeding en eventueel overleg met je huisarts.

Bij volbloeddonatie wordt standaard 500 ml afgenomen, ongeveer 10% van het totale bloedvolume bij een donor van 50 kg. Onder die grens wordt het afnamevolume relatief te groot, met risico op duizeligheid, flauwvallen en circulatoire problemen. Sanquin past deze ondergrens toe op alle donatietypen, dus ook plasma en bloedplaatjes. Bij twijfel wordt je bij de kennismakingskeuring gewogen.

Plasma wordt binnen 24-48 uur aangevuld door het lichaam. Bloedplaatjes regenereren binnen enkele dagen. Rode bloedcellen hebben 6 tot 8 weken nodig om volledig te herstellen, vandaar het minimuminterval van 56 dagen voor volbloed. IJzervoorraden kunnen nog langer duren, vooral bij vrouwen -- daarom hanteert Sanquin een lager jaarmaximum voor vrouwelijke volbloeddonoren. De meeste donoren voelen zich dezelfde dag prima, maar zware inspanning, alcohol en sauna worden de eerste 24 uur afgeraden.

Bij volbloed wordt 500 ml ongesplitst bloed afgenomen in 10-15 minuten. Bij plasmaferese gaat je bloed via een apparaat dat alleen het plasma (circa 650 ml) scheidt; rode bloedcellen en bloedplaatjes krijg je direct terug. Plasmaferese duurt 30-45 minuten effectieve afname. Omdat geen rode bloedcellen verloren gaan, mag je elke 14 dagen plasma doneren in plaats van elke 56 dagen voor volbloed. Sanquin gebruikt plasma onder andere voor geneesmiddelen via Sanquin Plasma Products.

Nee, Sanquin accepteert geen donaties tijdens de zwangerschap. Na een bevalling geldt een wachttijd van minimaal 6 maanden, of langer als er complicaties waren of als je borstvoeding geeft. Ook na een miskraam of abortus geldt een uitsluitingsperiode. Overleg altijd met je verloskundige of huisarts en check de actuele richtlijnen op sanquin.nl voordat je weer een afspraak maakt.

Je kunt je aanmelden als nieuwe donor bij Sanquin vanaf 18 jaar. Aanmelden als nieuwe donor kan tot je 65e verjaardag. Bestaande donoren mogen blijven doneren tot maximaal 79 jaar, mits de gezondheid het toelaat en de keuringsarts het bij elk bezoek bevestigt. Tussen 65 en 79 kan Sanquin extra medische controles uitvoeren.

Sanquin hanteert een lange lijst tijdelijke en permanente uitsluitingscriteria. Tijdelijk: recente tatoeages of piercings (4 maanden), reizen naar malariagebieden (vaak 6 maanden), bepaalde vaccinaties (paar dagen tot 4 weken), recente operaties, lage Hb, zwangerschap en bevalling, koorts of ziekte. Permanent kunnen onder meer bepaalde chronische infecties, sommige medicijngebruik en specifieke medische voorgeschiedenissen meespelen. De volledige actuele lijst staat op sanquin.nl.

Aanmelden gaat via sanquin.nl. Na aanmelding volgt een kennismakingsgesprek met keuring op een Sanquin-afnamelocatie: gezondheidsvragenlijst, gesprek met de arts, bloeddrukmeting, weging en een bloedonderzoek (Hb-bepaling en bloedgroep). Bij goedkeuring word je opgenomen in het donorbestand en krijg je oproepen voor donaties wanneer jouw bloedgroep nodig is. De eerste echte donatie volgt meestal binnen enkele weken na de kennismaking.

Nee. Bloeddonatie in Nederland is volledig vrijwillig en onbetaald, conform de richtlijnen van de Raad van Europa en de WHO over niet-betaalde donaties. Sanquin werkt als not-for-profit organisatie en vergoedt alleen eventuele reiskosten in bepaalde situaties. Wel krijg je na elke donatie een gratis kopje koffie/thee en wat te eten om je bloedsuiker en hydratatie aan te vullen.